دکتری حقوق جزا و جرمشناسی جامعه المصطفی العالمیه نمایندگی خراسان
چکیده
مفهوم «پیشگیری» در سیاست جنایی شامل شیوهها و تدابیر مختلفی است که برای جلوگیری از بزهکاری بکار میرود. در این نوع از پیشگیری نظام حاکم با استفاده از تدابیر واکنشی(کیفری) و کنشی(غیر کیفری) سعی در محدود کردن و مهار بزهکاری دارد. در پیشگیری کیفری، مجازات سهم حداکثری در جلوگیری از بزهکاری دارد. در مقابل آنچه امروزه از سوی دولتها در موضوع پیشگیری از بزه مورد توجه قرار میگیرد استفاده حداقلی از ابزار کیفری و بکارگیری تدابیر پیشگیرانه غیر کیفری میباشد که از آن با عنوان «پیشگیری وضعی» یاد می شود. در این نوع پیشگیری محور اصلی تغییر در «وضعیت فرد» یا «محیط» است که از این طریق امکان ارتکاب بزه را غیرممکن یا دشوار نماید. در سیاست جنایی اسلام کیفر نقش فرعی داشته و در استفاده از روشهای غیر کیفری تأکید شده است. در این مقاله سعی شده با روش توصیفی – تحلیلی در ضمن مطالعه مبانی سیاست جنایی اسلام به بررسی پیشگیری وضعی پرداخته شود.